TaxOffice
- Λογιστικά
- Οργάνωση
- Ελεγχοι
- Κοστολόγηση
- Φοροτεχνικά
- Επίβλεψη Επιχ/σεων
- Μετασχημ. Επιχειρήσεων

Τι ισχύει με την επιβολή των τελών χαρτοσήμου κατόπιν φορολογικού ελέγχου.

Σοβαρές αµφισβητήσεις και προστριβές έχει δηµιουργήσει το θέµα του χαρτοσήµου επί δανειακών συµβάσεων

17 Οκτ 2017 - 08:57

 

ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗΣ, ΤΖΕΝΗ ΠΑΝΟΥ*

Οπως έχουµε διαπιστώσει από τους φορολογικούς ελέγχους επιχειρήσεων τα τελευταία χρόνια, αλλά και τους πρόσφατους ελέγχους φυσικών προσώπων, σηµαντικά ποσά καταλογίζονται για τέλη χαρτοσήµου επί διαφόρων συµβάσεων, π.χ. δάνεια, ταµειακές διευκολύνσεις, εγγυήσεις, χρησιδάνεια κ.λπ., τα οποία µαζί µε τις προσαυξήσεις µπορεί να αποτελέσουν σηµαντική επιβάρυνση.

Τα τέλη χαρτοσήµου στις περισσότερες περιπτώσεις κυµαίνονται από 1,20% - 3,60% (συµπεριλαµβανοµένης εισφοράς ΟΓΑ 20%) επί συµβάσεων, πράξεων και συναλλαγών που εµπίπτουν στις διατάξεις του Κώδικα Νόµων Τελών Χαρτοσήµου (ΚΝΤΧ), ο οποίος αρχικά θεσπίστηκε µε το Π.∆. της 28ης/7/1931. Η επιβολή του Φόρου Προστιθέµενης Αξίας (ΦΠΑ) από 1/1/1987 και του φόρου συγκέντρωσης κεφαλαίου στις εταιρείες είχε ως συνέπεια την κατάργηση του χαρτοσήµου σε πράξεις που πλέον υπόκεινται στους προαναφερόµενους νεότερους φόρους, αλλά δηµιούργησε σύγχυση ως προς ορισµένες πράξεις και συναλλαγές που εξακολουθούν να υπόκεινται στα τέλη χαρτοσήµου.

Οι προσαυξήσεις στον έµµεσο αυτό φόρο λόγω εκπρόθεσµης καταβολής ή ανακρίβειας ή µη δήλωσης για υποθέσεις µέχρι 31/12/2013 κυµαίνονται από 1%-3,5% για κάθε µήνα καθυστέρησης (π.χ. για το 2004 η προσαύξηση είναι για µη δήλωση 3,5% για κάθε µήνα καθυστέρησης, µη δυναµένη να υπερβεί το 200% του τέλους χαρτοσήµου), καθιστώντας τον σχετικό καταλογισµό έπειτα από φορολογικό έλεγχο ιδιαίτερα επώδυνο.

Αξιοσηµείωτο είναι ότι η παραγραφή του ∆ηµοσίου για επιβολή χαρτοσήµου (και της εισφοράς ΟΓΑ) για τις χρήσεις µέχρι 31/12/2013 είναι 20ετής και τούτο διότι στο ΚΝΤΧ δεν υπάρχει διάταξη περί παραγραφής, οπότε ισχύει το άρθρο 249 του Αστικού Κώδικα, που προβλέπει 20ετή παραγραφή. Η θέση αυτή έχει επιβεβαιωθεί από πληθώρα αποφάσεων του ΣτΕ και διοικητικών δικαστηρίων.

Συνήθειςπεριπτώσειςγιατιςοποίεςκαταλογίζεταικατόπινφορολογικούελέγχουχαρτόσηµοείναι,γιαταφυσικάπρόσωπα, αναλήψεις ή και καταθέσεις µετόχων ή εταίρων από και προς εταιρείες, καταβολές ή εισπράξεις ποσών µεταξύ φυσικών προσώπων, κυρίως συγγενών (οι οποίες όµως µπορεί να κινδυνεύουν να χαρακτηριστούν ως δωρεές) οι οποίες εντοπίζονταικατάτονφορολογικόέλεγχοµετοάνοιγµατραπεζικώνλογαριασµών.

Σε ό,τι αφορά τις επιχειρήσεις, θέµατα χαρτοσήµου προκύπτουν σε συµβάσεις ή πράξεις (π.χ. προκαταβολές) τις οποίες η φορολογική αρχή µπορεί να χαρακτηρίσει ως δάνειο.

Σοβαρές αµφισβητήσεις και προστριβές έχει δηµιουργήσει το θέµα του χαρτοσήµου επί δανειακών συµβάσεων, που καταρτίζονται και εκτελούνται στην αλλοδαπή.

Επειδή το χαρτόσηµο αποτελεί τέλος επί των συµβάσεων, αφορά µόνο συµβάσεις καταρτισθείσες και εκτελεσθείσες στην Ελλάδα (αρχή χωρικότητας) και εποµένως συµβάσεις οι οποίες καταρτίζονται και εκτελούνται στην αλλοδαπή δεν υπόκεινται, κατ’ αρχήν στα τέλη χαρτοσήµου.

Με βάση τα προαναφερόµενα, η πρακτική πολλών επιχειρήσεων, η οποία είχε γίνει δεκτή από την ελεγκτική αρχή, ήταν να υπογράφεται η δανειακή σύµβαση µεταξύ του αλλοδαπού δανειστή και της ελληνικής δανειολήπτριας επιχείρησης στο εξωτερικό και να γίνεται κατάθεση του δανείου και η µετέπειτα αποπληρωµή του, µέσω τραπεζικού λογαριασµού της δανειολήπτριας στην αλλοδαπή.

Νεότερες αποφάσεις του ΣτΕ (3639/2013, 124/2014) έχουν σε ορισµένες περιπτώσεις αποτελέσει τη βάση για αλλαγή της θέσης της ελεγκτικής αρχής και την επιβολή χαρτοσήµου σε πολλές δανειακές συµβάσεις, παρά το ότι έχουν καταρτιστεί και κατά την άποψη των επιχειρήσεων εκτελεστεί στην αλλοδαπή.

∆εδοµένης της παράτασης µέχρι τις 31 Οκτωβρίου 2017 της δυνατότητας «Οικειοθελούς Αποκάλυψης Φορολογητέας Υλης), είναι σηµαντικό για τους φορολογουµένους να εξετάσουν τις κινήσεις των τραπεζικών τους λογαριασµών και να διερευνήσουν το ενδεχόµενο να καταβάλουν τέλος χαρτοσήµου για τις συναλλαγές τους που µπορούν να θεωρηθούν ως δάνειο και να υπαχθούν στη ρύθµιση του νόµου 4446/2016.

Η υπαγωγή είναι δυνατή εφόσον η προθεσµία για την υποβολή δήλωσης χαρτοσήµου ήταν µέχρι τις 30/9/2016.

Ο πρόσθετος φόρος είναι 12% (για φορολογούµενους που δεν βρίσκονται υπό έλεγχο), αυξανόµενος ανάλογα µε το έτος εντός του οποίου δηµιουργήθηκε η υποχρέωση, κατά 25% για τα έτη έως το 2001 και έως 0% για τα έτη 2010 και µετά.

∆ηλαδή, για χαρτόσηµο που υπήρχε υποχρέωση καταβολής το 2003, ο πρόσθετος φόρος θα είναι 14,4% (12%+2,4%).

 

* Ο κ. Γιώργος Σαµοθράκης και η κ. Τζένη Πάνου είναι υπεύθυνοι του Φορολογικού τµήµατος της ASnetwork(www.asnetwork.gr).

 

kathimerini.gr