ΕΙΣΟΔΗΜΑ – Οδηγός Φορολογίας Αγροτών.
Φορολογία αγροτών – Εκκρεμότητες, επιχορηγήσεις και ειδικά φορολογικά θέματα 2014
1. Επισημάνσεις
Τι πρέπει να θυμάστε:
1.Σύμφωνα με Δήλωση του κυβερνητικού εκπροσώπου σχετικά με τις ρυθμίσεις για τους αγρότες (6 Φεβρουαρίου 2014)», « Οι αγρότες που εντάσσονται στο νέο καθεστώς φέτος θα έχουν προκαταβολή φόρου εισοδήματος (με τη δήλωση που θα υποβληθεί το 2015) 27,5% αντί 55%.».
2.Επίσης θυμίζω ότι, φορολογείται με συντελεστή 13% η διαφορά που προκύπτει μεταξύ του τεκμαρτού και του συνολικού εισοδήματος, εφόσον ο φορολογούμενος έχει εισόδημα μόνο από ατομική αγροτική επιχείρηση ή εφόσον το μεγαλύτερο μέρος των εισοδημάτων του προκύπτει από ατομική αγροτική επιχείρηση. Σημαντικό στοιχείο για να δείτε που βρισκόσαστε είναι : Η δήλωση «ΕΝΙΑΙΑ ΔΗΛΩΣΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ / ΕΚΤΡΟΦΗΣ» και οι «Βεβαιώσεις ενισχύσεων» που με το αντίστοιχο κωδικό του Αγρότη, μπορεί να τις δείτε ηλεκτρονικά, από το πληροφοριακό σύστημα του «Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε.» ( Ιστοσελίδα : www.opekepe.gr) .Στην δήλωση αυτή, μπορείτε να δείτε τις δηλούμενες από τον αγρότη καλλιέργειες, το «ασφαλιζόμενο ποσό», το οποίο παραπέμπει στο προσδοκώμενο ανά καλλιέργεια ύψος εσόδων του αγρότη. Επίσης δείτε την συνάφεια των στοιχείων της «ΕΝΙΑΙΑ ΔΗΛΩΣΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ / ΕΚΤΡΟΦΗΣ», με τις καλλιεργούμενες εκτάσεις που έχουν δηλωθεί στο Ε9 και αυτές που προκύπτουν από τα Μισθωτήρια.
3.Μη ξεχνάμε ότι : Ο αγρότης , είναι υπόχρεος και σε υποβολή δήλωσης Παρακρατούμενων Φόρων, όλων των ειδών (εφόσον φυσικά συντρέχει περίπτωση), όπως όλοι όσοι ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα .
2. ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΩΝ – ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΩΝ.
Ο τρόπος φορολόγησης των αγροτικών επιδοτήσεων και αποζημιώσεων αποτελεί «φλέγον θέμα» , λόγω του μεγάλου ύψους αυτών σε αρκετές περιπτώσεις. Υπάρχει αρκετή σύγχυση εξαιτίας του φορολογικού χειρισμού των επιδοτήσεων μέχρι την 31/12/2013 και εξαιτίας φημών περί «ανεπίσημων » διαβεβαιώσεων, για μη φορολόγηση των αγροτικών επιδοτήσεων.
(1) Αριθ. πρωτ.: Δ12 Α 1154855 ΕΞ 10.10.2013. Φορολογική αντιμετώπιση αγροτικών επιδοτήσεων «Σχετικά με το ανωτέρω θέμα σας γνωρίζουμε ότι ισχύουν τα εξής: 1. Σύμφωνα με το 1123875/2152/Α0012/28.11.1997 έγγραφο έχει γίνει δεκτό, ότι οι αγροτικές ενισχύσεις, αποζημιώσεις και επιδοτήσεις λαμβάνονται υπόψη κατά τον προσδιορισμό του ετήσιου αγροτικού εισοδήματος με την αντικειμενική μέθοδο του άρθρου 42του ν.2238/1994. Για το χρονικό διάστημα πριν την 01.01.2011, για όσους φορολογούνται με την αντικειμενική μέθοδο, οι κάθε είδους αγροτικές ενισχύσεις, επιδοτήσεις ή αποζημιώσεις επί της παραγωγής αναγράφονται στους κωδικούς 659 – 660 του πίνακα 6 του εντύπου Ε1 της ετήσιας δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, προκειμένου να καλύψουν τεκμαρτές δαπάνες ενώ οι αγροτικές ενισχύσεις που δεν συνδέονται με την παραγωγή γράφονται στους κωδικούς 477-478 του ίδιου πίνακα (σχετ. 1032226/542/Α0012/10.04.2009 και Δ12 1115686 ΕΞ2009/09.12.2010 έγγραφα). 2. Ωστόσο σύμφωνα με την διαταγή ΠΟΛ.1079/12.4.2011, από 01.01.2011 όλες οι αγροτικές ενισχύσεις (επιδοτήσεις, αποζημιώσεις, ενισχύσεις κλπ), είτε είναι συνδεδεμένες με την παραγωγή είτε όχι, δεν θα λαμβάνονται υπόψη κατά τον υπολογισμό των τεκμηρίων. ….»
Στο νέο φορολογικό καθεστώς , το οποίο ισχύει από 1/1/2014, προβλέπονται για όλες τις επιχειρήσεις τα εξής :
Άρθρο 21του Ν. 4172/2013. Κέρδη από επιχειρηματική δραστηριότητα : « 1. Ως κέρδος από επιχειρηματική δραστηριότητα θεωρείται το σύνολο των εσόδων από τις επιχειρηματικές συναλλαγές μετά την αφαίρεση των επιχειρηματικών δαπανών, των αποσβέσεων και των προβλέψεων για επισφαλείς απαιτήσεις. Στα έσοδα από τις επιχειρηματικές συναλλαγές περιλαμβάνονται και τα έσοδα από την πώληση των στοιχείων του ενεργητικού της επιχείρησης, καθώς και το προϊόν της εκκαθάρισής της, όπως αυτά προκύπτουν στη διάρκεια του φορολογικού έτους. Ειδικά, για τον προσδιορισμό του εισοδήματος από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα στα έσοδα από επιχειρηματικές συναλλαγές περιλαμβάνονται τα έσοδα από την παραγωγή γεωργικών, πτηνοτροφικών, κτηνοτροφικών, δασοκομικών, υλοτομικών και αλιευτικών προϊόντων.». Επίσης η σχετική αιτιολογική του Νόμου αναφέρει ότι : «Με την παράγραφο 1 του άρθρου 21 ορίζεται η έννοια του φορολογητέου κέρδους από επιχειρηματική δραστηριότητα ως το σύνολο των εσόδων από επιχειρηματικές συναλλαγές μετά την αφαίρεση επιχειρηματικών δαπανών, αποσβέσεων και επισφαλών απαιτήσεων. Ειδικά για την αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα, δεδομένου του διαφορετικού συντελεστή φορολόγησης της ατομικής αγροτικής επιχείρησης, γίνεται ιδιαίτερη μνεία στα έσοδα που περιλαμβάνονται στην έννοια του εισοδήματος αυτού και αυτά είναι αποκλειστικά τα έσοδα από την παραγωγή γεωργικών, κτηνοτροφικών, δασοκομικών, υλοτομικών και αλιευτικών προϊόντων».
Επίσης με την ΠΟΛ.1078/17.3.2014«Οδηγίες για την υποβολή καταστάσεων φορολογικών στοιχείων, για διασταύρωση πληροφοριών, από 1.1.2014», προβλέπεται ότι : «1.2. Συναλλαγές που περιλαμβάνονται. …Τα τιμολόγια, «χρεωστικά» ή πιστωτικά, για την πώληση αγαθών ή την παροχή υπηρεσιών, μεμονωμένων ή επαναλαμβανόμενων, την είσπραξη επιδοτήσεων, οικονομικών ενισχύσεων, αποζημιώσεων, επιστροφών τόκων, εισφορών και άλλων ανόργανων εσόδων, την αγορά αγροτικών προϊόντων, από αγρότες του ειδικού καθεστώτος Φ.Π.Α. (παράγραφοι 1, 2, 3, 4 και 6 του άρθρου 6 του Κ.Φ.Α.Σ.)».
Από τα ανωτέρω λοιπόν προκύπτει ότι, δεν προβλέπεται ιδιαίτερη μεταχείριση ( εξαίρεση ), σε σχέση με τις υπόλοιπες επιχειρήσεις, για τις επιδοτήσεις που λαμβάνουν οι Αγρότες.
Άρα αν δεν υπάρξει σχετική Νομοθετική τροποποίηση , οι επιδοτήσεις φορολογούνται. Τα επιπλέον ερωτήματα, όμως που μπαίνουν είναι :
(1) Θα φορολογούνται αυτές που αφορούν την χρήση, ή αυτές που εισπράχθηκαν στην χρήση ; Σημειώνω ότι με την ΠΟΛ.1079/19.3.2014, παρ. 7. για το θέμα αυτό δόθηκαν οι παρακάτω διευκρινήσεις : « Διευκρινίζεται ότι για την είσπραξη των δικαιωμάτων της ενιαίας ενίσχυσης, επιδοτήσεων, άλλων οικονομικών ενισχύσεων, αποζημιώσεων κλπ., δεν εκδίδεται φορολογικό στοιχείο από τους αγρότες του ειδικού καθεστώτος. Αντίθετα οι αγρότες που εντάσσονται στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α., υποχρεούνται για τις εν λόγω εισπράξεις να εκδώσουν αθεώρητο τιμολόγιο, κατά το χρόνο είσπραξης ή της πίστωσης του λογαριασμού τους, εφόσον έλαβαν γνώση της πίστωσης αυτής, το οποίο και καταχωρούν στα βιβλία τους (εφόσον ενημερώνουν βιβλίο εσόδων –εξόδων κατά τα προαναφερόμενα).»
(2) «Λογικά», δεν πρέπει να φορολογηθούν σε κάθε περίπτωση οι επιδοτήσεις, που αφορούν την χρήση 2013 και προηγούμενες , οι οποίες λήφθηκαν ή θα ληφθούν στην χρήση 2014 και επόμενες. Επειδή όπως αναλύω και ανωτέρω στον τεκμαρτό υπολογισμό προσδιορισμού του αγροτικού εισοδήματος λαμβάνονται υπόψη και οι επιδοτήσεις.
Είναι πιθανόν οι εξελίξεις στο θέμα της φορολόγησης των αγροτικών επιδοτήσεων να αποτελέσουν την θρυαλλίδα ( αρχαία λέξη θρυαλλίς «φυτό που χρησίμευε για φιτίλι» < θρύον «καλάμι, βούρλο» + -αλλίς = φιτίλι – αφορμή), των εξελίξεων .
3. ΟΙ ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ
. Οι τυπικές προθεσμίες, έχουν ως εξής :
Έως 10.1.2015 Δήλωση μεταβολών για μετάταξη από το ειδικό στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α ή αντίστροφα (βάσει ορίων χρήσης 2014).
Δηλαδή εάν κατά τη χρήση 2014 ο αγρότης δεν έχει υπερβεί τα όρια που τίθενται, μπορεί να ενταχθεί από 1.1.2015 στο ειδικό καθεστώς. Εννοείται ότι εάν, παρότι δεν έχει υποχρέωση, παραμείνει στο κανονικό καθεστώς, μπορεί να μεταταγεί στο ειδικό καθεστώς σε οποιαδήποτε επόμενη διαχειριστική περίοδο, με την προϋπόθεση βέβαια της πλήρωσης των κριτηρίων που τίθενται.)
Έως 30 .01.2015 Υποβολής Ετήσιας δήλωσης Φ.Π.Α (Έτους 2014 (Ιανουάριος – Δεκέμβριος))
( Μη ξεχάσετε να αναγράψετε στο «Λοιπά προστιθέμενα ποσά» της ετήσιας περιοδικής δήλωσης, το ποσό του Φ.Π.Α το οποίο προκύπτει από την «Δήλωση αποθεμάτων μετάταξης» .» . Οι Ανακεφαλαιωτικοί Πίνακες και οι δηλώσεις Intrastat (αφορά «ειδικές»
δηλώσεις σε περιπτώσεις ενδοκοινοτικών συναλλαγών), υποβάλλονται στις προθεσμίες που προβλέπονται, και για τις άλλες επιχειρήσεις και όχι ετησίως.(ΠΟΛ.1116/24.4.2014)).
Έως 02 .02.2015 Υποβολής καταστάσεων πελατών (Όλα τα τρίμηνα του 2014)
Έως 02 .02.2015 Υποβολής καταστάσεων προμηθευτών (Ετήσιες 2014 (Ιανουάριος – Δεκέμβριος)
(Για τη διόρθωση των αποκλίσεων στα υποβληθέντα στοιχεία προμηθευτών, μπορεί να υποβάλλεται τροποποιητική δήλωση μέχρι το τέλος του Μαρτίου του επόμενου ημερολογιακού έτους που αφορούν.)
Έως 30.04.2015 Υποβολής δήλωσης Φορολογίας εισοδήματος.(Έτους 2014).
4.Περιπτώσεις
4.1 ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΤΗΣ ΘΕΡΙΖΟΑΛΩΝΙΣΤΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΗΣ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΕΣ.
Εκμεταλλευτής θεριζοαλωνιστικής μηχανής για συλλογή αγροτικών προϊόντων (αλώνισμα) από αγρότη του κανονικού καθεστώτος, συμφωνεί η αμοιβή του να του καταβληθεί σε είδος. ( π.χ. γίνεται συλλογή 10.000 κιλών σίτου και συμφωνείται η αμοιβή του θεριζοαλωνιστή (αλωνιστικό δικαίωμα) να είναι 10% επί των κιλών που συλλέχθηκαν δηλαδή 1.000 κιλά σίτου.
Ερωτήσεις :
1. Ο εκμεταλλευτής της θεριζοαλωνιστικής μηχανής :
α. Τι στοιχεία θα εκδώσει και πως θα απεικονίσει την παραπάνω συναλλαγή στα εκδοθέντα στοιχεία;
Απάντηση :
Θα εκδώσει Τιμολόγιο Παροχής Υπηρεσιών. Η αξία που θα αναγραφεί σ΄ αυτό θα υπολογιστεί ως εξής : ποσότητα αλωνιστικού δικαιώματος ( 1.000 κιλά ) επί κανονική αξία ( έστω 0,20 ανά κιλό ) = 200,00 ευρώ.
Σχετικά με το τι θεωρείται «κανονική αξία», προβλέπει η παρ. 2γ του άρθρου 19. « Φορολογητέα αξία στην παράδοση αγαθών, στην ενδοκοινοτική απόκτηση αγαθών και στην παροχή υπηρεσιών» :
… γ) για την παροχή υπηρεσιών, που προβλέπει η διάταξη της περίπτωσης γ του άρθρου 9, για την ανταλλαγή αγαθών, καθώς και για κάθε περίπτωση που η αντιπαροχή δεν συνίσταται σε χρήμα, η κανονική αξία τους. Ως «κανονική αξία» θεωρείται το συνολικό ποσό το οποίο αυτός που αποκτά αγαθά ή λαμβάνει υπηρεσίες, ευρισκόμενος στο ίδιο στάδιο εμπορίας με το στάδιο κατά το οποίο πραγματοποιείται η παράδοση των αγαθών ή η παροχή των υπηρεσιών, θα έπρεπε να καταβάλει κατά το χρόνο της εν λόγω παράδοσης ή παροχής σε ανεξάρτητο προμηθευτή αγαθού ή πάροχο υπηρεσίας στο εσωτερικό της χώρας, υπό συνθήκες πλήρους ανταγωνισμού, προκειμένου να αποκτήσει το εν λόγω αγαθό ή την υπηρεσία. Εάν δεν μπορεί να διαπιστωθεί ανάλογη παράδοση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών, η «κανονική αξία» δεν μπορεί να είναι κατώτερη της τιμής της αγοράς των αγαθών αυτών ή παρόμοιων αγαθών ή ελλείψει τιμής αγοράς, του κόστους των αγαθών κατά το χρόνο της παράδοσης και προκειμένου περί υπηρεσιών, από το συνολικό κόστος που συνεπάγεται για τον υποκείμενο στο φόρο η παροχή των υπηρεσιών.
Επίσης για την αξία της ποσότητας του σίτου που έλαβε ως είδος ο εκμεταλλευτής της θεριζοαλωνιστικής μηχανής, θα πρέπει να λάβει από τον αγρότη του κανονικού καθεστώτος ένα «Τιμολόγιο πώλησης», με το οποίο θα τιμολογείται η ποσότητα που έλαβε και στο οποίο θα αναγράφονται : Ποσότητα και αξία ( δηλ. 1.000Χ0,20 = 200 ευρώ ) και στο οποίο θα υπολογιστεί Φ.Π.Α 13% ( 200Χ13% ) = 26,00.
Ο λόγος για τον οποίο πρέπει να εκδοθεί το «Τιμολόγιο πώλησης», από τον Αγρότη είναι ότι :
Σημειώνεται ότι και η απόφαση : 1063464/493/0015/8.8.2006Έκδοση Α.Π.Υ. από εκμεταλλευτή θεριζοαλωνιστικής μηχανής για την αμοιβή του που καταβάλλεται σε είδος, θεωρεί ότι :
«1. Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 13 (παρ. 2) του Κ.Β.Σ. (Π.Δ. 186/1992) ο εκμεταλλευτής γεωργικών μηχανημάτων ή ελαιουργείου ή αλευρόμυλου ή εργοστασίου αποφλοίωσης ρυζιού, εκδίδει, σε κάθε περίπτωση απόδειξη παροχής υπηρεσιών στην οποία αναγράφει και το ονοματεπώνυμο και τη διεύθυνση του πελάτη, όταν δε η αμοιβή του καταβάλλεται σε είδος στην απόδειξη αυτή αναγράφει το είδος, την ποσότητα και την αξία του στην τρέχουσα τιμή. 2. Ενόψει των προαναφερομένων, εφόσον ο εκμεταλλευτής του θεριζοαλωνιστικού μηχανήματος εισπράττει από τους αγρότες – παραγωγούς την αμοιβή του σε είδος, για την παροχή υπηρεσιών προς αυτούς, θεωρείται ότι προβαίνει σε ανταλλαγή υπηρεσιών με αγαθά. Συγκεκριμένα, προσφέρει υπηρεσίες στον αγρότη, για την αμοιβή των οποίων υποχρεούται στην έκδοση απόδειξης παροχής υπηρεσιών και ταυτόχρονα θεωρείται αγοραστής για τη λαμβανόμενη, ως αμοιβή, από αυτόν, ποσότητα αγροτικού προϊόντος. Για την ανωτέρω συναλλαγή, όπως έχει γίνει δεκτό από τη Διοίκηση (εγγρ. 1060080/71/0015/19.5.1995), είναι δυνατή η απεικόνιση, τόσο της παρεχόμενης υπηρεσίας, όσο και της αγοράς του προϊόντος, σ’ ένα στοιχείο δηλαδή στην Α.Π.Υ. που εκδίδεται σύμφωνα με τα προαναφερόμενα στην παράγραφο 1 του παρόντος και κατά συνέπεια δεν εκδίδεται και Τιμολόγιο Αγοράς.»
Επισημαίνεται ότι η δυνατότητα απεικόνισης και των δύο πράξεων γίνεται καθώς πρόκειται για «Τιμολόγιο Αγοράς», στο οποίο δεν λογίζεται Φ.Π.Α.
β. Θα χρεώσει Φ.Π.Α στα στοιχεία που θα εκδώσει και με τι συντελεστή;
Θα χρεώσει Φ.Π.Α με ( μειωμένο ) συντελεστή 13%, επειδή σύμφωνα με το άρθρο 68. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΟΥ ΥΠΑΓΟΝΤΑΙ ΣΕ ΜΕΙΩΜΕΝΟ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗ (δεύτερο και τρίτο εδάφιο της παραγράφου 1 του άρθρου 21), προβλέπεται η υπαγωγή στον μειωμένο συντελεστή και : «Β. ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ . 4.Η παροχή υπηρεσιών για τη γεωργική παραγωγή ». Δηλαδή θα υπολογιστεί Φ.Π.Α 13% ( 200 Χ 13% ) = 26,00.
4.2 ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΤΗΣ ΕΛΑΙΟΥΡΓΕΙΟΥ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΕΣ.
1. Διακίνηση του ελαιόκαρπου από το χωράφι στο ελαιουργείο.
Δεν χρειάζεται να εκδοθεί στοιχείο διακίνησης, με σκοπό την επεξεργασία, φύλαξη και αποθήκευση. Ούτε από τους αγρότες του Κανονικού, ούτε από τους αγρότες του Ειδικού καθεστώτος .
Επισημαίνεται ότι, για τις διακινήσεις αγροτικών προϊόντων, προς και από τις λαϊκές αγορές απαιτείται η έκδοση του υπόψη εγγράφου.»
Σημειώνεται ότι : Σύμφωνα με το άρθρο 6 «Τιμολόγηση Συναλλαγών», παρ. 7 του Κ.Φ.Α.Σ.« Τα αγαθά που παραλαμβάνονται από τρίτο προς πώληση ή προς επεξεργασία για λογαριασμό του καταχωρούνται, κατ’ είδος και ποσότητα σε διπλότυπη κατάσταση κατά εντολέα……»
Εκδιδόμενα Στοιχεία του Κ.Φ.Α.Σ.
α) Εκκαθάριση ή Τιμολόγιο (εφόσον περιέχει τα στοιχεία της εκκαθάρισης) , για τις συναλλαγές με υπόχρεους απεικόνισης συναλλαγών, ( στους οποίους περιλαμβάνονται και οι αγρότες του κανονικού καθεστώτος ) και με αγρότες του ειδικού καθεστώτος Φ.Π.Α.
Σύμφωνα με το άρθρο 6 «Τιμολόγηση Συναλλαγών» παρ. 2 και 7 του Κ.Φ.Α.Σ., ισχύει ότι :
«2. Για τις χονδρικές πωλήσεις αγαθών και παροχές υπηρεσιών, που επαναλαμβάνονται κάθε ημέρα ή και κατά αραιότερα χρονικά διαστήματα μέσα στον ίδιο μήνα, προς τον ίδιο υπόχρεο απεικόνισης συναλλαγών ή πρόσωπο της παραγράφου 1 του άρθρου 3 ή σε αγρότες του ειδικού καθεστώτος Φ.Π.Α., ο πωλητής μπορεί, αντί της έκδοσης τιμολογίου για κάθε πώληση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών, να τηρεί κατάσταση κατά αγοραστή – πελάτη, στην οποία καταχωρείται για κάθε πώληση αγαθών ή για κάθε παροχή υπηρεσιών η ημερομηνία παράδοσης των αγαθών ή παροχής των υπηρεσιών, το είδος, η ποσότητα και η αξία των αγαθών ή το είδος των υπηρεσιών και το ποσό της αμοιβής που συμφωνήθηκε. Με βάση τα δεδομένα της κατάστασης αυτής εκδίδεται το τιμολόγιο την τελευταία ημέρα του μήνα εκείνου που αφορά, στο οποίο δεν απαιτείται αναλυτική περιγραφή, εφόσον η πιο πάνω κατάσταση συντάσσεται σε δύο αντίτυπα, ένα των οποίων επισυνάπτεται στο τιμολόγιο. Η κατάσταση αυτή δεν απαιτείται όταν το τιμολόγιο που εκδίδεται περιέχει αναλυτικά όλα τα δεδομένα που απαιτούνται από τις κατ’ ιδίαν διατάξεις………………..7. Τα αγαθά που παραλαμβάνονται από τρίτο προς πώληση ή προς επεξεργασία για λογαριασμό του καταχωρούνται, κατ’ είδος και ποσότητα σε διπλότυπη κατάσταση κατά εντολέα. Στην ίδια κατάσταση καταχωρούνται κατ’ είδος, ποσότητα και αξία τα αγαθά που πωλούνται ή παραδίδονται μετά την επεξεργασία, οι δαπάνες που πραγματοποιούνται για λογαριασμό του τρίτου, ο Φ.Π.Α. και κάθε άλλο στοιχείο απαραίτητο για την εκκαθάριση.
Την τελευταία ημέρα κάθε μήνα εκδίδεται εκκαθάριση κατά εντολέα, στην οποία αναγράφονται τα πλήρη στοιχεία του εντολέα, η συνολική αξία των πωλήσεων ή της αμοιβής κατά συντελεστή Φ.Π.Α., το ποσό του Φ.Π.Α., η προμήθεια που αναλογεί, ο Φ.Π.Α. της προμήθειας, καθώς και οι δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν για λογαριασμό του εντολέα. Η εκκαθάριση με το ένα αντίτυπο της κατάστασης και τα δικαιολογητικά των δαπανών, που εκδόθηκαν στο όνομα του εντολέα και αναγράφονται αναλυτικά στην κατάσταση, αποστέλλονται στον εντολέα μέχρι τη δεκάτη πέμπτη (15η) ημέρα του μήνα της εκκαθάρισης και προκειμένου για τον τελευταίο μήνα της διαχειριστικής περιόδου μέχρι την εικοστή (20ή) ημέρα του επόμενου μήνα. Η εκκαθάριση και η κατάσταση, ως προς τον εντολέα, υποκαθιστούν τα στοιχεία πώλησης αυτού. Η πιο πάνω κατάσταση μπορεί να μη συντάσσεται εάν τα στοιχεία της αναγράφονται στην εκκαθάριση. Εξαιρετικά για τις πωλήσεις αγροτικών προϊόντων από αντιπρόσωπο (παραγγελιοδόχο) για λογαριασμό παραγωγού φυσικού προσώπου (παραγγελέα), εκδίδεται εκκαθάριση κατά εντολέα, το αργότερο μέχρι το τέλος του φορολογικού έτους των συμβαλλομένων. ………….18. Ως στοιχεία που επέχουν θέση τιμολογίου γίνονται δεκτά όλα τα έγγραφα ή μηνύματα σε χαρτί ή με ηλεκτρονική μορφή, τα οποία πληρούν τους όρους που καθορίζονται από τις διατάξεις του παρόντος νόμου.»
β) Απόδειξη Λιανικών Συναλλαγών ( με αναγραφή επιπλέον στοιχείων (άρθρο 7 , παρ. 3 του Κ.Φ.Α.Σ.), για τις υπηρεσίες του ελαιουργείου προς φυσικά πρόσωπα- ιδιώτες. Σημειώνεται ότι η περίπτωση αυτή, πρέπει να είναι περιορισμένης έκτασης, καθώς κατά την αποψή μου, ο κάτοχος του ελαιοκάρπου δικαιολογείται να μην εξασκεί «επιχειρηματική δραστηριότητα», μόνο στην περίπτωση που η παραγόμενη ποσότητα ελαιολάδου είναι τέτοια που δικαιολογεί την ιδιοκαταναλωσή της.
Σύμφωνα με το άρθρο 7 «Αποδείξεις Λιανικών Συναλλαγών» παρ. 3 του Κ.Φ.Α.Σ.
« Στην απόδειξη λιανικής ή επιστροφής αναγράφεται και η αξία της πώλησης ή το ποσό της αμοιβής ή επιστροφής ή έκπτωσης, κατά συντελεστή Φ.Π.Α.. ……. Οι εκμεταλλευτές γεωργικών μηχανημάτων ή ελαιουργείου ή αλευρόμυλου ή εργοστασίου αποφλοίωσης ρυζιού αναγράφουν και το ονοματεπώνυμο και τη διεύθυνση του πελάτη, καθώς και το είδος, την ποσότητα και την αξία του στην τρέχουσα τιμή, όταν η αμοιβή καταβάλλεται σε είδος.»
γ) «Τιμολόγιο πώλησης», από τον αγρότη του «κανονικού καθεστώτος»
Κατά την άποψη μου πρέπει , για την αξία της ποσότητας του ελαιολάδου που έλαβε ως είδος ο εκμεταλλευτής του ελαιουργείου, θα πρέπει να λάβει από τον αγρότη του κανονικού καθεστώτος ένα «Τιμολόγιο πώλησης», με το οποίο θα τιμολογείται η ποσότητα που έλαβε και στο οποίο θα αναγράφονται : Ποσότητα και αξία και στο οποίο θα υπολογιστεί Φ.Π.Α 13% .
δ) «Αγρότης του «ειδικού καθεστώτος».
Δεν εκδίδει κάποιο στοιχείο και είναι δυνατόν το ελαιουργείο να μην εκδώσει «Τιμολόγιο αγοράς» αφού είναι δυνατή η απεικόνιση, τόσο της παρεχόμενης υπηρεσίας σε είδος, όσο και της «αγοράς» του ελαιολάδου , σε ένα στοιχείο, που θα εκδοθεί, από το ελαιουργείο.
Σημειώνεται ότι, τα δεδομένα της «μικτής συναλλαγής» , θα εμφανιστούν στα τηρούμενα βιβλία του ελαιουργείου ως έσοδο από παροχή υπηρεσίας και ως αγορά εμπορευμάτων, στη στήλη των αγορών, με το ίδιο ποσό. Επίσης στα λογιστικά δεδομένα του αγρότη του «ειδικού καθεστώτος», τα δεδομένα της «μικτής συναλλαγής», θα εμφανιστούν ως έσοδο και έξοδο με την ίδια αξία και με παραστατικό εγγραφής το εκδοθέν από το ελαιουργείο παραστατικό.
Σχετικά με το θέμα δείτε και : α) ΠΟΛ.1035/8.2.1990, ΦΠΑ στο εκθλιπτικό δικαίωμα των ελαιοτριβείων. : «Στη συνέχεια της με αριθ. Π. 1495/638/99/ ΠΟΛ. 80/18.2.88 εγκυκλίου διαταγής μας σχετικά με το ΦΠΑ στο εκθλιπτικό δικαίωμα των ελαιοτριβέων διευκρινίζουμε τα ακόλουθα: 1. Προκειμένου να υπολογιστεί η αξία του εκθλιπτικού δικαιώματος στην περίπτωση που η αμοιβή του ελαιοτριβέα καταβάλλεται σε είδος θα πρέπει η ποσότητα του είδους που παραδίδεται στον ελαιοτριβέα ως αμοιβή του, δηλ. η ποσότητα του ελαίου και του ελαιοπυρήνα, ν΄ αποτιμηθεί σε χρήμα, με βάση την τρέχουσα τιμή. Σημειώνεται ότι στην περίπτωση που δεν προκύπτει η ποσότητα του ελαιοπυρήνα, που παραδίδεται ως αμοιβή στον ελαιοτριβέα, αυτή υπολογίζεται με βάση το συντελεστή απόδοσης που ισχύει για τον ελαιοπυρήνα σε κάθε περιοχή.
2. Ύστερα από τα παραπάνω, οι ελαιοτριβείς για την είσπραξη του εκθλιπτικού δικαιώματος που καταβάλλεται σε είδος, έχουν υποχρέωση ν΄ αναγράφουν στο εκδιδόμενο προς τον αγρότη στοιχείο την ποσότητα του ελαίου και των ελαιοπυρήνων αποτιμημένων στην τρέχουσα τιμή. Στην αξία που θα προκύψει με τον τρόπο αυτό θα υπολογίσουν ΦΠΑ 6% ( σημ.: ο τότε ισχύον ) . Ο φόρος αυτός αποτελεί για τους ελαιοτριβείς φόρο εκροών από εκθλιπτικά δικαιώματα, τον οποίο αυτοί πρέπει ν΄ αποδίδουν στο Δημόσιο με προσωρινή δήλωση και στις προθεσμίες που ορίζονται με τις διατάξεις του άρθρου 31 του Ν. 1642/86. Υπενθυμίζεται, τέλος, ότι το παραπάνω στοιχείο που εκδίδει ο ελαιοτριβέας προς τον αγρότη αποτελεί για το δεύτερο δικαιολογητικό για την επιστροφή του φόρου με βάση τους κατ΄ αποκοπή συντελεστές».
Η αριθ. Π. 1495/638/99/ ΠΟΛ.80/18.2.88 εγκυκλίου διαταγής μας σχετικά με το ΦΠΑ, ανέφερε μεταξύ άλλων : « ………2. Στην περίπτωση είσπραξης εκθλιπτικού δικαιώματος σε είδος (λάδι-ελαιοπυρήνας) και πώλησής του στη συνέχεια από το ελαιοτριβείο έχουμε δύο διακεκριμένες φορολογητέες πράξεις: – Η πρώτη, που αναφέρεται στο εκθλιπτικό δικαίωμα, αποτελεί παροχή υπηρεσίας από το ελαιοτριβείο προς τον παραγωγό. Ο Φ.Π.Α., στην περίπτωση που η αμοιβή καταβάλλεται σε είδος, υπολογίζεται στην αξία του είδους, αφού αυτό αποτιμηθεί σε χρήμα, βαρύνει τον παραγωγό, εισπράττεται και αποδίδεται από το ελαιοτριβείο. Σημειώνεται ότι στην περίπτωση αυτή (είσπραξη αμοιβής ελαιοτριβείου σε είδος) θεωρείται ότι ο παραγωγός καταβάλλει σε χρήμα την αμοιβή (με ΦΠΑ) του ελαιοτριβείου για την έκθλιψη του ελαιοκάρπου και το ελαιοτριβείο στη συνέχεια αγοράζει λάδι – ελαιοπυρήνα από τον παραγωγό (χωρίς ΦΠΑ). Για το λόγο αυτό οι παραγωγοί που ανήκουν στο ειδικό καθεστώς αγροτών δικαιούνται επιστροφής του ΦΠΑ που επιβάρυνε τις υπηρεσίες που τους προσφέρθηκαν από το ελαιοτριβείο και σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται με την Π.953/432/64/3.2.1988 απόφαση του Υπουργού Οικονομικών.
– Η δεύτερη φορολογητέα πράξη είναι η παράδοση του ελαιολάδου από το ελαιοτριβείο προς τον αγοραστή. Ο Φ.Π.Α., στην περίπτωση αυτή, βαρύνει τον αγοραστή, εισπράττεται και αποδίδεται από το ελαιοτριβείο.»
3. Διακίνηση , Φύλαξη και πώλησή του παραγόμενου ελαιολάδου για λογαριασμού του αγρότη .
α) Διακίνηση .
Η διακίνηση του ελαιολάδου από το ελαιουργείο, στην αποθήκη του αγρότη, δεν δημιουργεί υποχρέωση έκδοσης στοιχείου διακίνησης καθώς ο σκοπός δεν είναι η πώληση, αλλά η αποθήκευση .
β) Φύλαξη.
Αν μετά την επεξεργασία ( έκθλιψη των ελιών ), το παραγόμενο ελαιόλαδο παραμένει και φυλάσσεται στο ελαιουργείο, με σκοπό να παραδοθεί όταν ζητηθεί από τον αγρότη, δεν εκδίδεται κάποιο στοιχείο του Κ.Φ.Α.Σ.(Δείτε ανωτέρω, ΠΟΛ.1023/20.1.2014, « παρ. 8.7. Περιπτώσεις που δεν εκδίδεται έγγραφο μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων. …Ενδεικτικά αναφέρονται οι παρακάτω περιπτώσεις, για τις οποίες δεν εκδίδεται, υποχρεωτικά, το υπόψιν έγγραφο: ……. -Διακίνηση – αποστολή αποθεμάτων με σκοπό την φύλαξη, αποθήκευση………….».
Αν το ελαιουργείο, λαμβάνεται αμοιβή για την υπηρεσία αποθήκευσης- φύλαξης εκδίδεται Απόδειξη Λιανικής ( για ιδιώτες ) ή Τιμολόγιο ( για τους αγρότες του κανονικού και του ειδικού καθεστώτος) .
Αντί αυτού, μπορούν τα στοιχεία αυτά να ενσωματωθούν στο στοιχείο της «εκκαθάρισης » , που εκδίδεται από το ελαιουργείο.
γ) Πώληση για λογαριασμού του αγρότη.
Κατά την εκτίμηση μου, πρέπει να εκδοθεί “ έγγραφο μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων ” . Το στοιχείο αυτό, μπορεί να εκδοθεί από τον εκμεταλλευτή του ελαιουργείου και για τους αγρότες του ειδικού καθεστώτος και του κανονικού καθεστώτος Φ.Π.Α. Ειδικότερα με την ΠΟΛ.1023/20.1.2014, δόθηκαν οι παρακάτω διευκρινήσεις: « 8. Τρόπος παρακολούθησης μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων……….8.1. Υπόχρεοι. Υπόχρεοι σε έκδοση του εγγράφου μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων, είναι: α) ……γ) Αγρότες που εντάσσονται, από 1.1.2014 στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α. Σημειώνεται ότι, οι αγρότες που από 1.1.2014, παραμένουν στο ειδικό καθεστώς Φ.Π.Α., δεν υποχρεούνται στην έκδοση του εγγράφου, για την παρακολούθηση (διακίνηση, παράδοση, αποστολή) των μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων τους. 8.2. Περιπτώσεις έκδοσης. Το έγγραφο μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων, εκδίδεται από τα προαναφερόμενα πρόσωπα στις εξής περιπτώσεις: α) Σε κάθε περίπτωση παράδοσης μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων, ανεξάρτητα εάν γίνει φυσική διακίνηση ή όχι αυτών και εφόσον δεν έχει εκδοθεί άμεσα κατά την παράδοση τιμολόγιο ή απόδειξη λιανικών συναλλαγών, κατά περίπτωση. β) Σε κάθε περίπτωση παραλαβής μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων: – από πρόσωπο που δεν έχει υποχρέωση έκδοσης του εγγράφου (π.χ. αγρότης του ειδικού καθεστώτος Φ.Π.Α., ιδιώτης κ.λπ.) και εφόσον δεν έχει εκδοθεί άμεσα με την παραλαβή τους τίτλος κτήσης της παραγράφου 5 του άρθρου 6 του Κ.Φ.Α.Σ.ή τιμολόγιο αγοράς αγροτικών προϊόντων…….8.8. Εξαιρέσεις – Λοιπές διευκρινίσεις. 1. …..2. Στις περιπτώσεις που παραλαμβάνονται από παραγωγούς αγροτικών προϊόντων, είτε του ειδικού είτε του κανονικού καθεστώτος Φ.Π.Α., αγαθά, είναι δυνατόν, για τη διευκόλυνση των συναλλαγών, το έγγραφο μη τιμολογηθέντων αποθεμάτων να εκδίδεται από τον παραλήπτη αυτών (έμπορο, συνεταιρισμό κ.λπ.), αντίγραφο του οποίου παραδίδεται στον παραγωγό.». Επίσης ο εκμεταλλευτής του ελαιουργείου πρέπει να εκδώσει « εκκαθάριση» προς τον αγρότη. ( Βλέπε ανωτέρω 2. Εκδιδόμενα Στοιχεία του Κ.Φ.Α.Σ.α) Εκκαθάριση…..). Δηλαδή στην περίπτωση που, ο αγρότης παρέδωσε καταρχήν τον ελαιόκαρπο με σκοπό μόνο την επεξεργασία και κατόπιν έδωσε εντολή για πώληση του παραγόμενου ελαιολάδου τότε εφαρμόζονται επιπλέον και όσα αναφέρουμε στην περίπτωση (γ) Πώλησή για λογαριασμού του αγρότη ). Σχετικά με τα θέματα του Φ.Π.Α της περίπτωσης αυτής, δείτε στο επόμενο θέμα «ΘΕΜΑΤΑ Φ.Π.Α».
Επίσης σχετικά με την διάθεση ελαιολάδου από τον παραγωγό, σημειώνουμε ότι : Η 403567/16.10.2001 (ΦΕΚ 1409/2001) απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Γεωργίας «Συμπληρωματικά μέτρα για την εφαρμογή του κοινοτικού καθεστώτος ενίσχυσης στην παραγωγή ελαιολάδου» όπως τροποποιήθηκε από την ΚΥΑ 275645/2002 (Β 1029) τροποποιείται (Απόφαση Αριθ. 220399/ 3 Μαρτίου 2003) και συμπληρώνεται ως ακολούθως: «Οι παραγωγοί που παράγουν ποσότητα ελαιολάδου πάνω από 200 κιλά καταχωρούν σε ειδικό έντυπο τα αποθέματα ελαιολάδου και τον προορισμό του ανά παραλήπτη. Η διάθεση του ελαιολάδου από τους ελαιοπαραγωγούς, αποδεικνύεται με τα παραστατικά που προβλέπονται στον Κ.Β.Σ. ανεξάρτητα αν είναι υπόχρεοι ή όχι στην έκδοσή τους.»
5.3 ΘΕΜΑΤΑ Φ.Π.Α
α). Φ.Π.Α στην περίπτωση πωλήσεων για λογαριασμό αγροτών φυσικών προσώπων.
Μετά τις τροποποιήσεις που επέφερε ο Ν. 4254/2014( Φ.Ε.Κ Α΄ 85/7-4-2014 ), προβλέπεται ότι: «1. Στην περίπτωση α) της παραγράφου 1 του άρθρου 35 του Κώδικα ΦΠΑ, προστίθεται νέο εδάφιο ως εξής: «Ειδικά για την παράδοση του παραγγελέα προς τον παραγγελιοδόχο, στην περίπτωση παραγγελιοδοχικών πωλήσεων, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 5, παράγραφος 2, αγροτικών προϊόντων για λογαριασμό αγροτών φυσικών προσώπων, υπόχρεος για την καταβολή του φόρου είναι ο παραγγελιοδόχος.»
Στην Εισηγητική Έκθεση, σχετικά με το θέμα αυτό αναφέρονται τα εξής : «Επί της ουσίας, με τη διάταξη αυτή οι αγρότες του κανονικού καθεστώτος που πωλούν τα προϊόντα τους μέσω τρίτων (εμπόρων ή αγροτικών συνεταιρισμών) απαλλάσσονται από την υποχρέωση απόδοσης του φόρου που αναλογεί στο ποσό που τους καταβάλλουν οι παραγγελιοδόχοι από την πώληση των αγροτικών προϊόντων για λογαριασμό τους, καθώς ο ΦΠΑ που αναλογεί στην τελική αξία της πώλησης των αγαθών αποδίδεται από τους παραγγελιοδόχους αυτούς. Η διάταξη αυτή αποσκοπεί στην αποφυγή της δημιουργίας πρόσθετων διοικητικών βαρών για τους αγρότες, στη βελτίωση της συμμόρφωσης και στη μείωση του κινδύνου μη καταβολής του φόρου από αυτούς.»
Επίσης με την ΠΟΛ.1116/24.4.2014, διευκρινίστηκαν τα εξής : «…….3. Στην περίπτωση παραγγελιοδοχικών πωλήσεων αγροτικών προϊόντων για λογαριασμό αγροτών φυσικών προσώπων που υπάγονται στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ, οι παραγγελιοδόχοι (συνεταιρισμοί ή έμποροι) καθίστανται υπόχρεοι για την απόδοση του ΦΠΑ που αναλογεί στις πωλήσεις των εν λόγω αγροτών. Κατά συνέπεια, οι παραγγελιοδόχοι υποχρεούνται στην απόδοση στο δημόσιο του συνόλου του ΦΠΑ που αναλογεί στις πωλήσεις των αγροτικών προϊόντων, ενώ οι αγρότες του κανονικού καθεστώτος ΦΠΑ οι οποίοι πωλούν τα προϊόντα τους μέσω τρίτων (εμπόρων ή αγροτικών συνεταιρισμών) απαλλάσσονται από την υποχρέωση απόδοσης του ΦΠΑ που αναλογεί στις εν λόγω πωλήσεις. Με τις εκκαθαρίσεις που εκδίδουν οι παραγγελιοδόχοι αποδίδουν στους αγρότες την καθαρή αξία των πωλήσεών τους που δικαιούνται, βάσει των συμφωνιών που συνάπτουν. Οι εν λόγω αξίες συνιστούν εκροές απαλλασσόμενες από το φόρο με δικαίωμα έκπτωσης του φόρου εισροών για τους αγρότες του κανονικού καθεστώτος και καταχωρούνται στον κωδ. 309 της περιοδικής δήλωσης [έντυπο Φ2, έκδοση 2011 (2)] και στον κωδ. 610 της εκκαθαριστικής δήλωσης (έντυπο Φ1, έκδοση 2012)». Επισημαίνω ότι τα ανωτέρω ισχύουν για «εκκαθαρίσεις – πωλήσεις για λογαριασμό τρίτων» και όχι για τις περιπτώσεις « πωλήσεων» .
β) Είδος δηλώσεων Φ.Π.Α των αγροτών του κανονικού καθεστώτος – Μεταβατικές διατάξεις.
Σύμφωνα με την ΠΟΛ.1116/24.4.2014«Κοινοποίηση των διατάξεων των Υποπαραγράφων Β.1 και Β.2, παράγραφοι 1 και 2, της Παραγράφου Β’ του άρθρου τρίτου του ν.4254/2014(ΦΕΚ Α’ 85/7.4.2014) σχετικά με τους αγρότες και παροχή σχετικών διευκρινίσεων», ισχύουν μεταξύ άλλων και τα εξής :
(1) Αγρότες που υποβάλλουν μόνο μια δήλωση ( ετήσια περιοδική)
Οι αγρότες που υπάγονται στο κανονικό καθεστώς υποβάλλουν μία δήλωση Φ.Π.Α (εκκαθαριστική) ετησίως, ανεξάρτητα αν για την αγροτική τους δραστηριότητα τηρούν βιβλία απλογραφικά ή διπλογραφικά. Πρέπει όμως να πληρούν τις εξής προϋποθέσεις:
– Να είναι φυσικά πρόσωπα και όχι Εταιρείες.
– Να μην ασκούν άλλη δραστηριότητα για την οποία υποχρεούνται να τηρούν βιβλία.
Αυτό ισχύει τόσο για τους αγρότες που είχαν ενταχθεί από παλιά στο κανονικό καθεστώς, όσο και για όσους εντάσσονται από 1.1.2014 στο καθεστώς αυτό.
(2) Αγρότες που υποβάλλουν τριμηνιαίες περιοδικές δηλώσεις .
Οι αγρότες που τηρούν βιβλία και εκδίδουν στοιχεία για άλλη δραστηριότητα ανεξάρτητα από το εάν η άλλη αυτή δραστηριότητα υπάγεται στο φόρο ή απαλλάσσεται από το ΦΠΑ π.χ. γιατρός. Στην περίπτωση που οι αγρότες παράλληλα με την αγροτική τους εκμετάλλευση ασκούν και άλλη δραστηριότητα πώλησης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών, για την ένταξή τους σε κατηγορία τήρησης βιβλίων και έκδοσης στοιχείων θα κριθούν αυτοτελώς για κάθε δραστηριότητα (αγροτική-λοιπές). Τέτοιες δραστηριότητες συνήθως είναι: η διάθεση από τους αγρότες των προϊόντων τους στις λαϊκές αγορές, η διαχείριση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έως 100 KW, η εκμετάλλευση του καφενείου και η λειτουργία αγροτουριστικών μονάδων. (ΠΟΛ.1024/17.1.2014).
(3) Δεν υπάρχει δυνατότητα επιλογής για υποβολή περιοδικών δηλώσεων
Δεν είναι δυνατή η επιλογή για υποβολή περιοδικής Φ.Π.Α. κάθε τρίμηνο, αν κάποιος αγρότης (μη υπόχρεος) επιθυμούσε να το κάνει.
(4) Τι γίνεται στην περίπτωση που έχει ήδη υποβληθεί περιοδική δήλωση Φ.Π.Α ενώ δεν υπήρχε υποχρέωση.
Στην περίπτωση όμως, που από 1.1.2014 έως την ημερομηνία υπογραφής της παρούσης (24/4/2014), έχουν υποβληθεί περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ από τους αγρότες, οι δηλώσεις αυτές είναι αποδεκτές και ο ΦΠΑ που ενδεχομένως έχει καταβληθεί με τις εν λόγω περιοδικές δηλώσεις αναγράφεται στην εκκαθαριστική δήλωση που θα υποβληθεί για το έτος 2014.
(5) Τι γίνεται στην περίπτωση που δεν έχει υποβληθεί περιοδική δήλωση Φ.Π.Α ενώ υπήρχε υποχρέωση.
Λόγω της παράτασης της δήλωσης μεταβολής (20.5.2014), οι αγρότες που εντάσσονται στο κανονικό καθεστώς από 1.1.2014 και ανήκουν σε ειδική κατηγορία η οποία υποβάλει περιοδική δήλωση και όχι μόνο ετήσια (π.χ έχουν και άλλη δραστηριότητα), μπορούν να δηλώσουν εμπρόθεσμα (χωρίς δηλαδή συνέπειες) τις πωλήσεις που πραγματοποίησαν από 1.1.2014, με την περιοδική δήλωση που αφορά την πρώτη φορολογική περίοδο που λήγει μετά την 20.5.2014. Κατά την άποψή μου αυτό, μπορεί να γίνει και στις περιπτώσεις κατά τις οποίες λόγω ένταξης δραστηριότητας μέσα στο 2014, πρέπει να υποβάλλουμε Φ.Π.Α ανά τρίμηνο.
γ) Συντελεστές Φ.Π.Α
Στο άρθρο 21 § 1του Ν. 2859/2000( Φ.Π.Α ) ορίζεται ότι: « Ο συντελεστής του φόρου προστιθέμενης αξίας ορίζεται σε είκοσι τρία τοις εκατό (23%) στη φορολογητέα αξία. Κατ’ εξαίρεση, για τα αγαθά και τις υπηρεσίες που περιλαμβάνονται στο Παράρτημα ΙΙΙ του παρόντος ο συντελεστής του φόρου ορίζεται σε δεκατρία τοις εκατό (13%).»
Στο άρθρο 68 και στο Παράρτημα ΙΙΙτου Ν 2859/2000περιγράφονται περιοριστικά τα αγαθά που υπάγονται στο μειωμένο συντελεστή ΦΠΑ και προβλέπεται ότι «1. Αγαθά και υπηρεσίες που δεν εντάσσονται στο παράρτημα αυτό ή για τα οποία υπάρχει οποιαδήποτε αμφιβολία ως προς την ένταξή τους στον πίνακα αυτόν, συνεπεία του είδους, του προορισμού, της σύνθεσης ή για οποιονδήποτε άλλο λόγο, υπάγονται στον κανονικό συντελεστή Φ.Π.Α…»
Από την μελέτη των ανωτέρω (Παράρτημα ΙΙΙ, κ.λ.π) προκύπτουν ότι :
(1) Το κρασί και το τσίπουρο ( τσικουδιά) υπάγονται στον κανονικό συντελεστή ΦΠΑ 23%.
(2) Το βαμβάκι και καπνά υπάγονται στον κανονικό συντελεστή ΦΠΑ 23%.
(3) Αγροτικά μηχανήματα , υπάγονται στον κανονικό συντελεστή ΦΠΑ 23%.
(4) Λιπάσματα, Εντομοκτόνα, ποντικοφάρμακα, μυκητοκτόνα, ζιζανιοκτόνα, ανασχετικά της βλάστησης και ρυθμιστικά της ανάπτυξης των φυτών, απολυμαντικά και παρόμοια προϊόντα, υπάγονται στον χαμηλό συντελεστή ΦΠΑ 13%.
(5) Η παροχή υπηρεσιών για τη γεωργική παραγωγή υπάγονται στον χαμηλό συντελεστή ΦΠΑ 13%.
(6) Δημητριακά , ΦΠΑ 13%
δ) Φ.Π.Α – Εφαρμογή PRORATA.
Δεν εφαρμόζεται πλέον σύμφωνα τις διατάξεις του κώδικα του ΦΠΑ κλάσμα prorata, όταν πραγματοποιούνται πράξεις που παρέχουν δικαίωμα έκπτωσης του φόρου και πράξεις εξαιρούμενες του ΦΠΑ, δηλαδή πράξεις εκτός του πεδίου εφαρμογής του ΦΠΑ, όπως για παράδειγμα αποζημιώσεις, οικονομικές ενισχύσεις και επιδοτήσεις μη υποκείμενες στο ΦΠΑ και υπό την προϋπόθεση ότι δεν αποτελούν αντιπαροχή και δεν συνδέονται άμεσα με την τιμή διάθεσης των αγαθών.
5.4 ΠΗΓΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΑΝΤΛΗΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΟΥΣ ΑΓΡΟΤΕΣ.
Παραθέτω δύο ανακοινώσεις, σχετικά με την δυνατότητα άντλησης ηλεκτρονικών στοιχείων, σχετικά με τα «οικονομικά/ λογιστικά», δεδομένα των αγροτών:
α) ΕΛΓΑ: Νέες e-υπηρεσιες για τους αγρότες με τον κωδικό taxisnet
« Ειδικότερα, σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν στο πλαίσιο σημερινής (σημ.: 4/9/2014) συνέντευξης Τύπου, είναι πλέον εφικτή η έκδοση και εκτύπωση βεβαίωσης καταβολής ασφαλιστικής εισφοράς, ασφαλιστικής ενημερότητας, βεβαίωσης καταβολής αποζημιώσεων ΕΛΓΑ ή κρατικών οικονομικών ενισχύσεων για φορολογική χρήση, αναλυτικής κατάστασης καταβολής αποζημιώσεων φυτικής παραγωγής ΕΛΓΑ, αναλυτικής κατάστασης καταβολής αποζημιώσεων ζωικού κεφαλαίου ΕΛΓΑ και δήλωσης καλλιέργειας/εκτροφής. ….. Επίσης, οι εν λόγω ηλεκτρονικές υπηρεσίες μπορούν να προσφέρονται στους πολίτες και μέσω του πιστοποιημένου διαδικτυακού τόπου των Κέντρων Εξυπηρέτησης Πολιτών (ΚΕΠ). Παράλληλα, ο ΕΛΓΑ σχεδιάζει στο άμεσο μέλλον την ενεργοποίηση και νέων ηλεκτρονικών υπηρεσιών τόσο μέσω της ιστοσελίδας του όσο και μέσω των ΚΕΠ….».
5. ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ – ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ.
α) ΕΡΩΤΗΣΗ 1η
Τι γίνεται στην περίπτωση όταν σε μια οικογένεια (α’ βαθμού συγγενείας) υπάρχει ένας γεωργικός ελκυστήρας η βαμβακοσυλεκτικη- θεριζοαλωνιστική που ανήκει σε ένα άτομο και γίνεται χρήση και από άλλα άτομα της οικογένειας τα οποία διατηρούν δική τους αγροτική εκμετάλευση ; Θα εκδίδεται παροχής υπηρεσιών;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
Το κυρίαρχο στοιχείο είναι να δούμε ποιος είναι ο ιδιοκτήτης του μηχανήματος. Άρα αυτός καταχωρεί στα βιβλία του τα έσοδα και τα έξοδα του μηχανήματος. Η συγγένεια δεν παίζει κανένα ρόλο. Εννοείται βέβαια ότι εφόσον παρέχονται υπηρεσίες, θα πρέπει να εκδίδονται τα προβλεπόμενα παραστατικά και μεταξύ συγγενών.
β) ΕΡΩΤΗΣΗ 2η
Στην περίπτωση που υπάρχουν συνιδιοκτήτες σε θεριζοαλωνιστική η βαμβακοσυλεκτική μηχανή πως εκδίδεται το παροχής υπηρεσιών ;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
Καταρχήν πρέπει να δούμε αν η συνιδιοκτησία αποδεικνύεται από το σχετικό τιμολόγιο αγοράς του μηχανήματος ή από την άδεια κυκλοφορίας. Εφόσον αυτό, (δηλ. η συνιδιοκτησία ) αποδεικνύεται , τότε μπορούμε να εφαρμόσουμε δυο λύσεις :
Πρώτη : Ξεχωριστή κατά συνιδιοκτήτη εκμετάλλευση
Κάθε συνιδιοκτήτης εκδίδει επιμέρους τιμολόγιο , όσον αφορά τα έσοδα και λαμβάνει επιμέρους τιμολόγια για τα έξοδα του. Στην πράξη όμως αυτή η λύση έχει μειονεκτήματα ( π.χ για κάθε παροχή υπηρεσίας πρέπει να εκδίδονται 2 ή 3 φορολογικά στοιχεία ( ανάλογα τον αριθμό των συνιδιοκτητών ) και αντίστοιχα το ίδιο να γίνεται και στα έξοδα ( π.χ αγορά πετρελαίου, ανταλλακτικών κ.λ.π), ή να υπάρχει ένα συμφωνητικό επιμερισμού των δαπανών μεταξύ των συνιδιοκτητών . Σχετικά με την επίλυση διαφόρων προβλημάτων που δημιουργούνται από την σχέση αυτή εκτιμώ ότι μπορεί να έχει εφαρμογή η « ΠΟΛ.1096/21.6.2010, Αντιμετώπιση θεμάτων εκμεταλλευτών ΤΑΞΙ, που προκύπτουν από την ένταξή τους στο κανονικό καθεστώς φορολόγησης, την τήρηση βιβλίων εσόδων-εξόδων και την έκδοση αποδείξεων παροχής υπηρεσιών», με την οποία αντιμετωπίζονται ανάλογα θέματα.
Δεύτερη : Δημιουργία του Νομικού προσώπου της «Κοινωνίας », ( σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του «Αστικού Κώδικα» ) , το οποίο θα είναι αυτόνομο φορολογικά νομικό πρόσωπο και το οποίο φορολογείται με 26%. Σημειώνω ότι μετά την έκδοση της Αρ. πρωτ.: Δ12 Α 1109216 ΕΞ 24.7.2014« Φορολογική μεταχείριση εισοδημάτων από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα (άρθ. 29 παρ. 3του ν.4172/2013)», σύμφωνα με την οποία η παροχή υπηρεσιών φορολογείται με 26%, δεν υφίσταται διαφορά, όσον αφορά την φορολογία εισοδήματος μεταξύ των δύο περιπτώσεων.
Σχετική αναφορά για το θέμα γίνεται και στην ΠΟΛ.1036/13.2.2008, «….Στην περίπτωση όμως που ο κτηνοτρόφος αποφασίσει σε οποιοδήποτε χρόνο να συμμετάσχει ως μέλος σε εταιρία η οποία ασκεί οποιαδήποτε δραστηριότητα, αγροτική ή εμπορική, διατηρώντας παράλληλα την ατομική αγροτική του εκμετάλλευση, εξακολουθεί να υπάγεται στο ειδικό καθεστώς αγροτών και δικαιούται επιστροφής με τους κατ` αποκοπή συντελεστές, για τις πωλήσεις που πραγματοποιεί από την ατομική αυτή δραστηριότητά του, καθόσον η εταιρεία αποτελεί διαφορετικό πρόσωπο. Είναι αυτονόητο ότι στην περίπτωση αυτή, η διάκριση των περιουσιακών στοιχείων και των συναλλαγών των δύο επιχειρήσεων, ατομικής και εταιρίας, πρέπει να είναι σαφής και αποτελεί αντικείμενο ελέγχου.»
Παρόμοια και αναλογικά με τα ανωτέρω μπορούν να εφαρμοστούν στις περιπτώσεις της Επίμορτης αγροληψίας (συμμετοχική ή σεμπριακή καλλιέργεια).
Σύμφωνα με την ΠΟΛ.1024/17.1.2014, «Περιπτώσεις Συνεκμετάλλευσης. Στην περίπτωση συνιδιοκτησίας αγροτεμαχίων, ζώων, πτηνών, κλπ, εφόσον η εκμετάλλευση αυτών γίνεται διακεκριμένα από τους ιδιοκτήτες κατά το ποσοστό συνιδιοκτησίας τους, πρόκειται για ξεχωριστές ατομικές αγροτικές εκμεταλλεύσεις. Αντίθετα στην από κοινού εκμετάλλευση πρόκειται για μια αγροτική εκμετάλλευση που πραγματοποιείται από κοινωνία αστικού δικαίου και όχι για ξεχωριστές αγροτικές εκμεταλλεύσεις, κατά συνέπεια για την τήρηση ή μη βιβλίων λαμβάνονται υπόψη τα συνολικά ακαθάριστα έσοδα της κοινής εκμετάλλευσης.»
Ανάλογες προβλέψεις είχε και η ΠΟΛ.1110/7.4.1995, Φορολογία γεωργικού εισοδήματος
« Επίμορτος αγροληψία (συμμετοχική ή σεμπριακή καλλιέργεια). Όταν κατά τη μίσθωση αγροτικού κτήματος το μίσθωμα συμφωνείται σε ποσοστό επί των καρπών, (επίμορτος αγροληψία) το ύψος του οποίου προσδιορίζεται ή από τη σύμβαση μίσθωσης ή από την επιτόπια συνήθεια, εφόσον ο εκμισθωτής συμμετέχει στις δαπάνες καλλιέργειας, τότε στην περίπτωση αυτή τόσον ο εκμισθωτής (γαιοκτήμονας) όσο και ο μισθωτής (αγρολήπτης – σέμπρος) αποκτούν γεωργικό εισόδημα (Ε’ κατηγορίας) το οποίο θα δηλώνεται και από τους δύο εφόσον είναι υπόχρεοι σε υποβολή δήλωσης σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 61του ν.2238/1994. ……….. Ανάλογη θα είναι και η μεταχείριση τόσο της επιδότησης, όσο και του φόρου που παρακρατήθηκε κατά την είσπραξή της, ανεξάρτητα αν η επιδότηση εισπράττεται από το γαιοκτήμονα ή τον αγρολήπτη (σέμπρο) »
Σημειώνεται ότι εφόσον ο εκμισθωτής δεν συμμετέχει στις δαπάνες καλλιέργειας, τότε το εισόδημα που αποκτά είναι από ακίνητη περιουσία και έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του άρθρου 39. Εισόδημα από ακίνητη περιουσία, σύμφωνα με το οποίο : « 1. Ο όρος «εισόδημα από ακίνητη περιουσία» σημαίνει το εισόδημα, σε χρήμα ή σε είδος, που προκύπτει από την εκμίσθωση ή την ιδιοχρησιμοποίηση ή τη δωρεάν παραχώρηση χρήσης γης και ακινήτων. Ειδικότερα το εισόδημα αυτό προκύπτει από: α) Εκμίσθωση ή υπεκμίσθωση ή παραχώρηση χρήσης γης ή ακινήτων συμπεριλαμβανομένων των κτιρίων, κατασκευών και κάθε είδους εγκαταστάσεων και εξοπλισμού τους. β) Εκμίσθωση ή υπεκμίσθωση ή παραχώρηση χρήσης μεταλλείων, λατομείων, δασικών και αγροτικών εκτάσεων στις οποίες περιλαμβάνονται λιβάδια, καλλιεργήσιμες γαίες, βοσκήσιμες γαίες, καθώς και κάθε είδους κατασκευές ή εγκαταστάσεις που είναι στην επιφάνεια του εδάφους ή κάτω από αυτή, όπως τα ιχθυοτροφεία, οι λίμνες, οι δεξαμενές, οι πηγές και τα φρέατα….. 2. Το εισόδημα σε είδος αποτιμάται στην αγοραία αξία. ………»
Σίγουρα τα ανωτέρω χρειάζονται να τύχουν της σχετικής επικαιροποίησης / επιβεβαίωσης, εκ μέρους της Φορολογικής Διοίκησης.
γ) ΕΡΩΤΗΣΗ 3η
Οι Εισφορές ΟΓΑ είναι έξοδο, καταχωρείται στα βιβλία;
ΑΠΑΝΤΗΣΗ
Ναι οι ατομικές εισφορές του αγρότη καταχωρούνται και εκπίπτουν φορολογικά.
Χρειάζεται όμως προσοχή στην απόφαση Αρ. πρωτ.: Δ12Α 1054299 ΕΞ 26.3.2014Έκπτωση ασφαλιστικών εισφορών από τα ακαθάριστα έσοδα της χρήσεως 2013 των ελευθέρων επαγγελματιών, σε σχέση με τον χρόνο καταβολής « ….Τέλος διευκρινίζεται, ότι σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 23του ΚΦΕ (ν.4172/2013) από την 1.1.2014 και μετά θα εκπίπτουν μόνο οι καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές που έχουν καταβληθεί έως το τέλος του οικείου έτους.»
Πηγή : Taxheaven
Please follow and like us:
